Wat is een fancoil? Werking, typen en toepassingen

Een fancoil (FCU) – ook wel ventilatorconvector of hydronische ventilatorconvector genoemd – is een toestel voor het verwarmen en koelen van binnenruimten als onderdeel van een watergevoed (hydronisch) systeem. Anders dan een split-airco met koudemiddel gebruikt een fancoil water als warmtetransportmedium – geleverd door een cv-ketel, warmtepomp of koelmachine (chiller). Daardoor is hij efficiënt en stil, en kan hij in de winter verwarmen en in de zomer koelen.

In dit artikel leggen we in eenvoudige woorden uit wat een fancoil is, hoe hij werkt, welke typen er zijn en wat het verschil is met een airco.

Wat is een fancoil in eenvoudige woorden?

Een fancoil bestaat uit twee hoofdonderdelen: een warmtewisselaar (waar warm of gekoeld water doorheen stroomt) en een ventilator die ruimtelucht langs de warmtewisselaar aanzuigt. De lucht wordt verwarmd of gekoeld en weer de ruimte in geblazen.

Stroomt er warm water door de warmtewisselaar, dan wordt de ruimte verwarmd; stroomt er gekoeld water (uit een koelmachine) doorheen, dan wordt de ruimte gekoeld. Eén unit doet het allebei, het hele jaar door.

Hoe werkt een fancoil?

1. Een pomp voert water naar de warmtewisselaar van de unit.
2. Een ventilator – in moderne units een energiezuinige EC-ventilator – blaast ruimtelucht langs de warmtewisselaar.
3. De lucht staat warmte af of neemt warmte op en wordt weer over de ruimte verdeeld.
4. Een thermostaat handhaaft de ingestelde temperatuur door het ventilatortoerental en het waterdebiet aan te passen.

Bij koeling ontstaat condensatie op de warmtewisselaar; daarom hebben fancoils die voor koeling bedoeld zijn een condensbak.

Onderdelen van een fancoil

• Warmtewisselaar (koper-aluminium) – draagt warmte over tussen water en lucht;
• Ventilator (EC-technologie – efficiënt, stil, traploos regelbaar);
• Filter – reinigt de lucht;
• Condensbak – bij koeling;
• Behuizing – van roestvrij staal bij kwaliteitsunits;
• Regeling (thermostaat, afsluiters, thermische aandrijving).

2-pijps vs 4-pijps fancoils

• 2-pijps – één aanvoer en één retour; het systeem levert op een bepaald moment óf warm óf gekoeld water. Eenvoudiger en voordeliger.
• 4-pijps – gescheiden circuits voor verwarming en koeling, zodat sommige ruimten kunnen worden verwarmd terwijl andere worden gekoeld. Flexibeler, toegepast in grotere gebouwen.

Typen fancoils

• Kanaalfancoils (DF) – weggewerkt boven een plafond, de lucht wordt via luchtkanalen aangevoerd. → Kanaalfancoils DF
• Cassettefancoils (CF) – in het plafond gemonteerd, verdelen de lucht in meerdere richtingen. → Cassettefancoils CF
• Wandfancoils (HWF) – compacte units voor wandmontage. → Wandfancoils HWF
• Vloerfancoils voor inbouw in de vloer (FCH, FCHV) – ingebouwd in de vloer langs de beglazing, uit het zicht. → Vloerfancoils FCH

Systemen met koelmachine en fancoils

Fancoils worden vaak gecombineerd met een koelmachine (chiller): de koelmachine koelt water dat naar de fancoils in het hele gebouw wordt gepompt. Dit is een efficiënte oplossing voor gebouwen met veel ruimten – hotels, kantoren – waar koeling (en verwarming) centraal wordt geregeld.

Fancoil vs airco

Een split-airco voor thuisgebruik werkt met koudemiddel en bedient meestal één ruimte. Een fancoil werkt op water en maakt deel uit van het totale systeem van het gebouw: één bron (cv-ketel, warmtepomp of koelmachine) voedt veel units. Dat zorgt in grotere gebouwen voor gelijkmatiger comfort, meer efficiëntie en meer flexibiliteit.

Waar worden fancoils toegepast?

Fancoils worden toegepast in kantoorgebouwen en administratieve gebouwen, hotels, winkels en openbare ruimten, en in de woningbouw – overal waar efficiënt verwarmen en koelen met een watersysteem nodig is.

Hoe kiest u een fancoil?

Let op het benodigde vermogen (verwarmen en koelen), het geluidsniveau, het montagetype (kanaal, cassette, wand, vloer) en of het systeem 2-pijps of 4-pijps is. Bij projecten zijn de beschikbaarheid van technische documentatie en ondersteuning bij de selectie belangrijk. Hulp nodig bij de selectie? Neem contact op met het exportteam van Konveka.

Fancoils van Konveka

Konveka is sinds 2005 een Europese fabrikant van hydronische fancoils en convectoren. Onze fancoils hebben EC-ventilatoren en een roestvrijstalen behuizing en zijn beproefd volgens EN 442 en EN 16430. De producten worden geleverd aan distributeurs en projecten in meer dan 30 landen. Bekijk het volledige assortiment.

Veelgestelde vragen

Wat is een fancoil in eenvoudige woorden? Een toestel met een warmtewisselaar en een ventilator dat een ruimte verwarmt of koelt met water als warmtetransportmedium.

Wat is het verschil tussen een fancoil en een convector? Een convector werkt meestal op natuurlijke convectie (zonder ventilator) en vooral voor verwarming; een fancoil heeft een ventilator en kan zowel verwarmen als koelen.

Heb ik een koelmachine nodig voor een fancoil? Voor koeling hebt u een bron van gekoeld water nodig – een koelmachine (chiller). Voor verwarming volstaat een cv-ketel of warmtepomp.

Kan een fancoil alleen voor verwarming worden gebruikt? Ja. In een 2-pijps systeem met warm water werkt hij als een efficiënt verwarmingstoestel.